CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 23 de setembre

Eric Roulet

Dimècres, 30.4.2014 03h00

Auvèrnhe occitan?


Comentaris 17 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (7 vòtes)
carregant En cargament


(Sentits de viatge)
 
Coneishi aqueth vilatge au ras d’Orlhac de tota ma vita enlà.
 
Quan èri dròlle, tot lo monde parlava lo “patoès” e aquò pausava pas briga problema a digun. A l’estanguet, lo dessèir, èra la lenga costumèira e lo dimenge quan lo Ricon tocava l’acordeon, tots que dançavan la borreia.
 
Es ací qu’aprenori mas purmèiras paraulas, me remembri encara de las díser e tornar díser atau de gahar una bona prononciacion.
 
Medish a Orlhac, per las carrèiras sonava lo patoés, e i avè sovent quauqu’un per contar daus vers de Vermenosa, lo gran poeta felibre dau Cantau.
 
Quan s’apitèren las associacions de promocion de la lenga, apareishut lo mot  “occitan” e medish dens las bòrdas lo monde començava de remplaçar patoès per occitan.
 
A Orlhac, la lenga s’amuishava un chic de pertot, dens las librarias, per la carrèiras, dens las seradas eca. Una preséncia encara pichoneta, mes vertadèira…
 
Tornèri au vilatge la setmana passada.
 
Los ostaus son encara quilhats au cap dau camin, pas arren sembla d’aver cambiat. Mes a l’estanguet pas nada paraula en occitan. Los vielhs son mòrts en emportar la lenga. Los que damòran,  dab qui joguèri mainat,  vésen pas briga l’interés d’emplegar lo patoés que coneishen egau, per l’aver entenut de tostemps.
 
A Orlhac tanben, l’occitan semble d’aver desapareishut: s’enten pas mei per la carrèiras e las aficas parlan sonque en francés. A un canton de carrèiras, sus la paret d’un ostau, trobèri aqueth panèu (o quauquaren qu’ic sembla):
 
“Rue des Frères”, anciennement “Carrièra dels Monges”
 
Es atau que comprenori. A Orlhac, l’occitan n’a pas sonque desapareishut: es a se  desbrombar. De mei de la lenga, es la memòria de l’us de la lenga que, chic a chic, s’en va demesir. Tanben,  atau es,  per los dau vilatge:
 
 “L’occitan? A! Òc, èra lo patoès daus vielhs!”.  E cadun de charrar de causas mei importantas. Tot se passa en Auvèrnhe com sovent en Auvèrnhe: pas nat crit e nada dolor, atau es e es atau.
 
Una petita afica dens un canton de carrèira:
 
La Calandreta, Ecole laïque bilingue Occitan-Français organise son loto….
 
Solide, en Auvèrnhe tanben que se diu encara trobar de las associacions culturaus. Rosigadas per las pelejòtas o los interés de cadun, com en Aquitània?
 
Solide, en Auvèrnhe tanben se diu trobar daus elegits, daus especialistas, daus artistas de mòda per crear daus instituts, daus hestenaus, daus congrés.
 
Autant de bonas rasons d’esperar daus poders publics! Com en Aquitània?
 
Tot un petit monde que vira e torna virar en redon shens véser, com en Aquitània, que lo monde vertadèir a tot simplament… des-brom-bat l’occitan!
 
Sus la plaça grana, l’estatua de Vermenosa es coberta de moisha: qui encara coneish lo felibre d’Orlhac?



publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT



Comentaris

1 de mai 10.27h

#16 E òc La politizacion los fa fugir. Te disi çò que me fuguèt estat dich. Pas mai, pas mens. Es pas una istòria de cresença, sonque une istòria de realitat. Demai empacha brica d'aver un occitanisme politic es simplament pas lor tissa de far de politica. Per socializar occitan i a pas qu'un biaiás mas mantuns camins e devèm èsser dins totes los camins.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

1 de mai 10.18h

#15 La politizacion que fariá fugir lei gents? I cresi pas una segonda, pensi qu'es un mite. L'occitanisme politic es tròp feble e tròp desconegut dins la populacion, malaürosament. Es pas eu lo responsable de l'abandon de l'occitan.
Un occitanisme politic pus fòrt, au contrari, fariá venir mai de gents vèrs la lenga e la cultura d'òc.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

1 de mai 10.11h

#14 Ai pas dich aquò ! Se pòt parla politica en occitan cap d'engana. En contra es la tissa politica occitana que los fa desfugir Aquel mond vòlon parlar lor lenga que coneissan plan, mas an pas l'envetja d'anar politificalement militar. Son simplament dins una recèrca culturala e pas politica.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

1 de mai 09.40h

#13

E aquelas personas pensan que l'occitan conven pas per parlar de politica?

La vida vidanta es tanben parlar de politica, çò'm par.


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

1 de mai 08.39h

#12 ... E mai pensi, mai me sembla que ligar occitania amb politica es çò que nos fa trabucar. Ne'n coneissi un molon de mond que son atrevats per l'occitan, qu'amarian plan escriure, parlar e simplament viure. Lo costat politic lor faguèt rufar las pòtas e vireron l'esquina.


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

30 d'abril 20.37h

Benlèu justament que la question occitana es brica politica mas la del plaser. Parlas per plaser non pas per çò qu'es politica. Tanplan benlèu avèm pas sauput balhar lo plaser.... La question es cossi balhar l'envetja, lo plaser de diser lo plaser d'esser. Segur que se saps d'ont venes aniras enluòc


Valora aquest comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

30 d'abril 20.09h

#10 Mes lo fèit damòra que lo gaelic se pòrta autant mau o mei mau que l'occitan, e que mantuns irlandés e con·hèssan de n'aver pas nat quéhar o, quitament, de « l'aver en hasti » (sic).
Pòbles i a qui aiman la lor lenga e qui la hèn víver (gualés, bascos, catalans, quebequés e acadians…) e d'autes qui la se daishan morir chic a chic, com los irlandés e los occitans, entre ignorantisme e apatia. E dinc e tròbim quin arrevitar aqueste amor moribond, que contunharà (acabarà) d... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

30 d'abril 19.34h

#9 En Irlanda la politizacion a pas fach tot çò necessari per desvolopar lo gaelic, mai aumens a permés au gaelic d'aver un estatut melhor; o ai explicat aquí: http://opinion.jornalet.com/206

Au País de Galas, i a ben una politizacion qu'ajuda lo galés a subreviure, e lo galés es cooficiau amb l'anglés.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

30 d'abril 19.13h

Benlèu m'engani e ne vòli pas diser arren contra un projècte politic occitanista, mès n'i vesi pas lo sol rapòrt dambe la reviscolada de la lenga nòsta. Los Irlandés per exemple que s'i son gahats acerà tà tornar hèr parlar la lenga gaelica au monde ...en de ballas. Que i a sobreviscut vertat, e qu'ei venguda lenga nacionau, mès l'inglés qu'ei demorada la lenga de tot dia, la lenga deu pòble irlandés. Au contra au pais de Gualas, que de projècte politic n'i avèva pas, l'an to... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

30 d'abril 11.43h

#7 L'imatge deus arbos qu'ei plan trobat.
Lo long deu flumi Sent-Laurenç en « Novèla França » qu'i pravèvan un còp èra arbos de totas esséncias. Cassos, hais, oms…
Qu'arribèn, devinatz qui…? los francés — e copar, e picar entà bastir las galeas e los galions deu rei*…
Non i a pas mei sonque auseròus, auseròus, auseròus. Uei los canadians que se'n veden las crotz entà sauvar çò qui pòden de la varietat (qui hè la seuva mei sanitosa), e reintrodusir los arbos…
Quan t... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER 3 teveoc

Perfil

Eric Roulet

Eric Roulet logo rss

Creator, compositor e contaire de la companhia de musica occitana Gric de Prat. Pedagòg e especialista en educacion. Es adara musician e professor d'occitan

mai d'informacions

contactar l'autor

Categorias

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions