CAPÇALERA: IEA-AALO
CAPÇALERA2: Botiga

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 1 de decembre

Jaume Costa

Dimècres, 3.8.2022 03h00

L’occitanisme, enjòc politic o passatemps (III): Dau politic e dau culturau


Comentaris 3 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (9 vòtes)
carregant En cargament





Avèm fins ara pausat la question dau militantisme, de son ròtle, de seis amiras, e tanbèn de l’avenir de la question occitana dins un monde cada jorn mai desoccitanizat. Lo moviment occitan a sachut cambiar per se renovelar lòng dau sègle 20en. Dins un mond que la question dau luèc, dau territòri, dau sòu, i es talament importanta, me sembla qu’avèm quicòm de dire, una vòtz de far ausir.
 
Aquò significa pasmens una causa: far de politica. Se repolitizar. Anar a l’encòntre de la volontat de l’occitanisme deis annadas 80 de desseparar cultura e politica, qu’aquela desseparacion mena drech a la depolitizacion dei nòvas generacions militantas tau coma l’avèm estudiat amb Sara Brennan dins lo relarg tolosenc.
 
Voudriáu doncas argumentar que se l’occitanisme dèu contunhar coma aurre que coma un passatemps, pòt pus mantenir la distinccion entre aspects politics e culturaus. Vesèm ben coma dins lo mond de uei se pòdon pus mantenir de distinccions binàrias coma natura/cultura, sciéncias de la natura / sciéncias de la societat; coma lo fach de repensar lo mond a l’èra de l’Antropocèna, de pensar en quau ne’n fai partida o non, umans mai tanbèn bèstias e plantas, invalida lei dicotomias qu’aviam costuma de pensar coma naturalas.
 
Se nos metèm a ligar tornamai la lenga amb lo sòu, l’espaci, seis ocupants, ven impossible de fach de desseparar una activitat culturala d’una activitat politica: la cultura, es ren qu’un domani artificialament desseparat dau Monde, e de fach tota activitat dicha culturala es politica, estent qu’implica de prepausicions e de chausidas colectivas. Per o dire autrament, un occitanisme culturau dins nòstre monde de uei, es un hobby, e probable que n’a pus per longtemps. Es doncas temps, çò me sembla, de tornar ocupar lo politic en massa. Mai evidentament la question vèn ara: de qu’es lo politic? E un còp de mai, en qué pòt èstre politic, l’occitanisme?
 
Per respòndre a la question dau politic, me voudriáu virar vèrs dos ensèms de teorias. La premiera, vèn de l’antropologia contemporanèa e assaja de repensar lo politic non pas solament coma la gestion dei ressorças qu’avèm, sa produccion e sa distribucion, mai coma relacion. Dins un article de 2013, l’antropològa Fabiana Li prepausa per exemple un analisi de son terrenh a l’entorn de la question d’una montanha au Peró. Mòstra coma de reconfiguracions ideologicas e ecologica permetan de pensar una montanha amenaçada per una entrepresa miniera non coma un ensèm de ressorças d’esplechar, mai coma un èstre politic que permèt de crear de liames nòus entre ecologistas, indigenistas, glèisa catolica e populacions localas.
 
Capitar de pus pensar lo monde coma fach de causas a nòstra disposicion, es ja pensar autrament. Avèm agut tendéncia, d’un meme biais, de pensar lo lengatge e lei lengas coma de ressorças per la comunicacion, de causas qu’aviam o qu’aviam pas, e que leis aver o non permetriá de ierarquizar lo monde. Qu’aquela dimension existisse, segur. Es çò que Bourdieu apelava lo mercat lingüistic. Emb’aquò, coma la montanha, 150 ans d’occitanisme an fach de l’occitan una entitat que pòt tanbèn mobilizar, que permèt d’assemblatges d’umans qu’existirián pas sensa ela. Es dins aqueu liame que la dicha “cultura” es mai que mai politica: recampa, e recampa a l’entorn d’entitats — la lenga occitana, e un luèc, un biais de viure l’espaci.
 
 La seconda teoria vèn dau filosòf Jacques Rancière. Dins son libre Aux bords du politique, explica que per eu fau destriar tres nocions distinctas: lo politic, la politica, e la policia. La policia, es la fonccion generala deis estats: l’organizacion, çò escriu, deis colectius e dei ierarquias, e nòstre consentiment a aquela organizacion. Es, se volètz, çò que fai un govèrn. La politica, es per Rancière la demanda d’egalitat, lo moviment contrari a aqueu de policia. La politica, es çò que fasèm quora demandam l’oficialitat per l’occitan; es tanbèn çò que fèm, estent l’estatut minorizat de l’occitan, a cada còp que durbèm la boca per parlar en oc. Lo politic, dins aquela configuracion, es lo rescòntre entre la politica e la policia. Es aqueu moment quora sorgís la politica e que s’acara a la situacion de fach. Es lo moment que disèm: vaquí lo mond que volèm, e o volèm perqué portam quicòm d’especific.
 
Aqueu quicòm, es a debatre. Es pas question de prepausar mai una autra forma de policia. Emb aquò, sensa aqueu pensament, siam condemnats a una vision gestionària de la politica, comprés d’una politica dicha lingüistica — una politica de desparticion de ressorças per de “projècts”, e la limitacion dau camp dau possible a una distribucion de subvencions. Li vau tornar dins un moment.
 
Tornar imaginar una societat que seriá occitana, vaquí pasmens una tòca interessanta, luenh d’aquelei logicas gestionàrias. E me sembla que lei catastròfas actualas, viralas o ecologicas, son lo biais per l’occitanisme de tornar pensar a l’An 01 que cantava Martí :
 

L’an 01 es arribat,
Nos cal tornar recomençar
Lo vièlh solelh es amagat,
Mòrta la terra, mòrta la mar.
E siam montats dins la montanha
Avèm las baumas per ostal
Un jorn inventarem l’araire.
Ara siam lops, ara caçam.





abonar los amics de Jornalet

 

 



publicitat
BANNER1 - OPLO erasmus



Comentaris

7 d'agost 08.12h

Article de tria. Se nos cal tornar imaginar una societat que seriá occitana, per exemple amb una economia locala, decentralizada, ecologica, respectuosa de l'environament, del patrimoni, democratica, inclusiva e justa socialament, lo nòstre principal problèma serà que la majoritat de las personas educadas per lo sistema francés non prendràn en compte l'aspècte linguistic, sense una implicacion fòrta del mitan occitan.
J


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 d'agost 09.28h

La conclusion es puslèu que, levat per qualques unes que trabalhan dins l'associatiu o lo pedagogic (emai per eles, es pas forçadament un engajament "politic"), es un passa temps.


Valora aquest comentari:   votar positiu 11   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

3 d'agost 08.40h

L'occitanisme s'es jamai ocupat de politic au mens dempuei 1980. A quittat lo monde paisan e obrier per anar dins las escòlas e las facs. Aquelas darrieras nos an inculquat un saber de borges copat de la realitat economica, sociala e politica. En paian las consequenças, uei.
Mas, lo cambiament arrieba, virat a una societat pus umana, emben de l'artisanat e de las petitas entreprisas, mas dins l'indiferença daus occitanistes.
Lo sistem economic, financier europeen basat sur lo dolar es en cri... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 5
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.

Perfil

Jaume Costa

Jaume Costa logo rss

Professor de sociolinguistica à l’universitaire Sorbonne Nouvelle a París. A trabalhat mai que mai en Provença sus de questions de revitalizacion linguistica, e a publicat mantuneis articles e libres sus aquela question.

mai d'informacions

contactar l'autor

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions