CAPCALERA: la botiga

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimenge, 16 de mai

Joan-Marc Leclercq

Dimars, 16.3.2021 03h00

Los oigors


Comentaris 10 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (5 vòtes)
carregant En cargament





Un còp de mès me’n vau me dar a un exercici perilhós: lo d’estar mau comprés. Mes aquò rai, e èi purmèr una precision de portar.
 
Lo mot “óigor” se pronóncia com tuyo en espanhòu o houille en francés, es a díser dambe la “o” accentuada seguida d’un “iòd”, e non pas com Luís en espanhòu, oui en francés o whisky, a maugrat de çò que disen los jornalistas. De tot biaish, escotatz plan los jornalistas franceses quan volètz saber com un mot estrangièr se pronóncia PAS.
 
Un còp aquò dit, vos a pas escapat que lo pòble óigor hè la una de l’actualitat per la repression que patit de la part de l’Estat chinés. E coma jo, en tant que dehensor de culturas minorizadas, vos sentissètz solidari d’aqueste pòble.
 
E totun, se d’un costat avèm un Estat chinés autoritari enemic de las libertats, que s’ataca a las culturas e a las lengas tibetanas e mongòlas (quitament se l’estatut d’aquestas lengas es mès envejable teoricament que non pas lo de l’occitan dens l’Estat francés), que teng Hong-Kong dens una man de hèr, avèm de l’aute costat una propaganda occidentala que, sense de mentir au sens purmèr deu tèrme, se trufa a còps d’uns detalhs que totun serén importants.
 
Imagini que l’episòdi de las Armas de Destruccion Massiva d’Irak (qu’encausèc una guèrra aus 500.000 mòrts) vos an dejà refredits sus çò que pòt estar l’informacion en mestior de relacions internacionalas. Ara i sèm encara.
 
Çò que los mèdias que parlan deu Xinjiang (lo país óigor, شەرقىي تۈركىستان Sherqiy Türkistan o “Turkestan orientau” en óigor) desbremban sovent, es lo mot “terrorisme” que jòga un ròtle important dens l’ahar.
 
En efèit, se totes coneishen plan los atemptats de Paris de 2015, degun a pas ausit parlar (o a dejà desbrembats) de’us qu’an segotit China tre 2013. Lo 28 d’octobre d’aquera annada, una jeep s’es ronçada sus la hora sus la Plaça Tien An Men e tot s’ahuecar devath lo pertrèit de Mao, mes sens de poder hèr petat la bomba pervista.
 
Aquò daubriscoc un periòde negre d’atemptats pro violents e sagnoses a l’arma blanca e a l’azar, a la gara de Kunming (1/3/2014, 31 mòrts e 143 blaçats per costèth) o a Urumqi (30/4/2014) per exemple.
 
Lo govèrn chinés acusa lo Movament Islamic deu Turkestan Orientau e lo Partit Islamic deu Turkestan tanben. Aqueste darrèr es una reformacion de grops de combatents oigors au Pakistan a l’iniciativa deu Mollah Omar eth medish e lo purmèr es clarament sòci de la nebulosa Al Qaïda. Son purmèr “truc mediatic” estoc de tuar 16 guardas-frontièra la velha de la ceremonia de daubertura deus Jòcs Olimpics de Pekin.
 
 
Doncas, en resumit:
 

— Los mèdias desbremban de parlar de l’aspècte terrorista islamic au Xinjiang.
 
— Lo govèrn chinés luta contra lo terrorisme mes ne profieita per hèr se carar l’opausicion.
 
Se parla lavetz d’arrestacion arbitràrias. Es possible tanben. Mes èi una amiga qu’avoc lo hilh arrestat un bèth maitin a costat de Tolosa pr’amor de simpla suspicion de contactes dambe “personas en relacion dambe una organizacion terrorista” (benlèu un projècte d’anar hèr lo jihad en Siria o simplas rodamontadas sus hialats sociaus). Es en preson dempuèi tres ans sens nat jutjament. Precaucion anti-djihadista aquí e perdequé pas acerà?
 
Sabèm plan que la propaganda servís purmèr a balhar l’impression aus ciutadans que lo país on viven es lo campion de la libertat. Atz pas jamès ausit díser, se criticatz l’Estat francés “d’anar véser en Corèa deu Nòrd s’es mihor”?
 
Cresi qu’en China o en Russia, lo monde son esvarjats de véser los uelhs crebats deus manifestants pacifics de l’exagòna e lo nombre haut de Negres tuats per un policièr blanc aus USA. Cadun a los Oigors que pòt.
 
 
 
abonar los amics de Jornalet
 
 

 



publicitat
BANNER1: IEO 30 MARPOC



Comentaris

20 de març 16.55h

#9 CQFD!!


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 de març 10.37h

#8 pretenSion


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

18 de març 08.50h

#3 "Jo que soi mei intelligent que tot lo monde" Que v'està plan aquera frasa tè!!!!!
Pretencion e arrogància a cada messatge, mesclats dab incompeténcia...


Valora aquest comentari:   votar positiu 7   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 22.14h

#6
1) Soi complètament d'acòrdi.
2) I avoc ua sinizacion forçada deu Turkestan orientau, solide, mes soi pas segur que las organizacions ligadas a Al Qaïda sian simplas grops que luchan contra aquò simplament. Benlèu lavetz ISIS èra un grop que luchava contra lo regime autoritari de Saddam Hussein ? Mauaisit de díser se la garia hascoc l'ueu o lo contrai.
3) D'acòrdi tanben suu Tibet e sa mediatizacion d'un còp èra.
4) Doncas cadun pensa que l'aute ei maniquèu, ne'n sortiram pas ..... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 21.25h

#5 D'acòrd, excusatz-me per l'escarni, que soi anat tròp enlà. Adara, los vòstes prumèrs dus arguments:

1) S'èri en China, ne serí pas solament assabentat de la repression qui's hè aquestes torns.

2) Òc ben quiò. E qu'avetz desbrombat de'ns díser que lo terrorisme oígor estó ua responsa a la sinizacion exercida per Pequin au Xin Jiang. Se'vs legem, qu'ei: sequéncia terrorista seguida de repression, arren abans. Juste aquò que manca.

La seguida de la vòsta argumentacion que'm ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 7
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 20.54h

#3 Adishatz Monsur Nas.
Ensagi de respóner punt per punt.

"Cinc minutas tà Hitler, cinc minutas taus judius". Desencusatz de'vs sortir de vòsta vision manichèa, qu'ei justament çò que m'interèssa. Estóssetz chinés o dens un país aliat de China, seretz escandalizat que posqui evocar los terroristas óigors shens de'us acusar deus piègers crimis de la Tèrra.

"L'existéncia d'un terrorisme óigor qu'ei un fèit qui n'ei pas completament desconegut." Justament, qu'èi escrit aqueste ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 20.28h

Gas de Nit ven de nos mandar sa pudesina costumièra...


Valora aquest comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 16.04h

Qué voletz que'vs digan, quan legem un article com aqueste? "Cinc minutas tà Hitler, cinc minutas taus judius". L'existéncia d'un terrorisme óigor (mercés de ns'aver indicat la forma e la prononciacion occitana corrècta) qu'ei un fèit qui n'ei pas completament desconegut. Segon vos, qu'explica (shens justificar-la) la repression actuau. D'aquesta repression, ne'n cau pas parlar per'mor que los qui ac hèn, qu'ei tà'ns har créder que vivem en un país libre. Ah, n'avetz pas dit aquò? Q... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 10
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 08.49h

L'òm compren ren a la politica internacionala si l'òm pensa que la guerra se fai entre daus estats, entre l'estat e sas minoritats o sas cochas defavorisadas, entre los blancs e las gens de color, entre plusors ideologias...
Sem en perioda de guerra dins tots los pais entre las familhas trilionarias e la Resistança. Las prumieras an profitat de la Revolucion Industriala per amassar lòr argent. Totas las multinacionalas, las bancas, las assuranças lòr paian una taxa. En an profitat per... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de març 08.49h

L'òm compren ren a la politica internacionala si l'òm pensa que la guerra se fai entre daus estats, entre l'estat e sas minoritats o sas cochas defavorisadas, entre los blancs e las gens de color, entre plusors ideologias...
Sem en perioda de guerra dins tots los pais entre las familhas trilionarias e la Resistança. Las prumieras an profitat de la Revolucion Industriala per amassar lòr argent. Totas las multinacionalas, las bancas, las assuranças lòr paian una taxa. En an profitat per... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 6
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER3: Ràdio Occitània

Perfil

Joan-Marc Leclercq

Joan-Marc Leclercq logo rss

Musician de profession, autor d’un líber de conversacion suu gascon, d'un roman istoric "Ucraïna", d'un diccionari de rimas e de duas pèças de teatre.

mai d'informacions

contactar l'autor

Categorias

Las mai...


Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions