CAPÇALERA: publicitat jornalet
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimars, 16 de julh

Domergue Sumien · Questions de lenga occitana

Diluns, 23.6.2014 03h00

Nos cal de sabents!


Comentaris 16 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (19 vòtes)
carregant En cargament


Cap de societat se pòt pas liberar sens la coneissença d’ela meteissa. Lo pòble occitan es dins aquel dilèma. Subís la subordinacion e es en perilh de mòrt culturala. Se pòt pas salvar sens una coneissença solida de sa civilizacion, estudiada per los sabents que son capables de l’explorar e de la restaurar (lingüistas, istorians, geografs, musicològs, antropològs, sociològs, economistas, especialistas literaris, etc.).
 
Los militants sens formacion scientifica, segur, devon jogar un ròtle importantissim per salvar la cultura d’òc. Mas i arribaràn plan melhor amb la contribucion dels sabents.
 
L’11n congrès de l’Associacion Internacionala d’Estudis Occitans (AIEO) se debanèt a Lhèida la setmana passada e foguèt una granda reüssida, segon l’avís unanim dels participants.
 
L’occitan, per lo primièr còp, i foncionava coma lenga principala de las comunicacions e de las discussions scientificas que las seguissián. Tanben l’occitan èra la lenga de l’aculhença umana, de l’afichatge e del sit web del congrès. Cal remarcar qu’aquò se passava a Lhèida —una vila non occitana—, gràcias al valent coordenaire del congrès, Aitor Carrera, e gràcias a tota la Cadièra d’Estudis Occitans de l’Universitat de Lhèida. Òsca los lheidatans! Un còp de mai son de catalans que mòstran l’exemple.
 
Ara, en defòra de l’eveniment de Lhèida, lo francés rèsta totun la lenga principala de comunicacion dins las reünions de trabalh de l’AIEO. Mas, grand gaug, l’occitan i progrèssa pauc a cha pauc dempuèi qualques ans. Aquesta anomalia del francés predominant a l’AIEO s’explica aital:
 

— La màger part dels membres de l’AIEO son de cercaires de las universitats que coneisson mens l’engatjament carnal per la lenga, en comparason amb los militants occitanistas.
 
— Lo militantisme occitanista tend a s’escartar de la recèrca scientifica dempuèi la fin dels ans 1970 (o vau explicar çai jos). Aquò dona pas enveja a certans scientifics de l’AIEO de parlar l’occitan.
 
— Fòrça membres de l’AIEO son estrangièrs. Quand tròp d’occitans (e d’occitanistas) parlan francés, òm pòt pas exigir que de non-occitans se metan a parlar l’occitan sistematicament...
 
Ça que la, dins los estatuts de l’AIEO, es escrich que la lenga de trabalh es l’occitan. Ara que l’usatge de l’occitan progrèssa dins l’AIEO, esperem que la practica lingüistica se meta en conformitat amb los estatuts.
 
Lo militantisme occitanista a una granda responsabilitat dins aquesta situacion. A la fin dels ans 1970, i aguèt, dins l’Institut d’Estudis Occitans (IEO), una presa del poder d’una tendéncia dicha “populista”, menada per Ives Roqueta, que criticava los sabents, los universitaris e que pensava que tot militant de basa podiá faire de recèrca sens formacion preliminara. En fàcia, la tendéncia dicha “universitària”, menada per Robèrt Lafont, quitèt alara l’IEO en 1981, après l’amassada generala d’Orlhac, car l’atmosfèra èra venguda irrespirabla.
 
Dempuèi aquela epòca, lo movement occitanista demòra dins aquel ambient estupid de mesfisança entre “militants” e “sabents”. L’IEO a cessat d’èsser un organisme de referéncia scientifica. L’AIEO, fondat en 1981, es devengut la novèla referéncia dins la recèrca.
 
D’autras associacions scientificas existisson tanben amb una exigéncia de qualitat comparabla a la de l’AIEO. Per exemple, l’associacion Lingüistica Occitana, qu’anima la revista en linha del meteis nom.
 
En contrast, d’autras associacions arriban pas a sistematizar aquel nivèl de qualitat. Dedins i a ben de scientifics serioses qu’assajan de i far un bon trabalh, mas son obligats de i subir certans burocratas e “militants” que lor impausan de publicacions de marrida qualitat. Es un problèma que s’eterniza encara dins qualques “instituts”, “espacis” e associacions amb de pretensions “universitàrias”, “lingüisticas”, “regulatòrias” o “academicas”.
 
Los militants e los burocratas devon cambiar d’actitud. Devon mostrar de respècte e de modèstia envèrs los sabents de la matèria occitana. Es urgent. E es necessari per elevar la cultura occitana al nivèl de promocion e de dignitat ja assumit per los movements catalans, bretons o bascos.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES



Comentaris

25 de junh 14.31h

#12 Adonc,de que sierv de parlar occitan ? A res ? Tant melhor. Servir, aquò val pels servicials, pels esclaus. L'occitan es pas la lenga 'dòc, es la lenga de non, per dire non a tot çò que vira al revèrs, per dire non al mesprès, a la xenofobia, a la vergonha e a la sotmession. A res, qué ! A res que pòsca far l'objècte d'un profièit capitalista…


Valora aquest comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

25 de junh 14.27h

#11 Quenta normalitat de tot biais ? Bona question, sénher Martèl. La normalitat es pas donada en se. La normalitat es un projècte a bastir. Avèm tot un camin de percórrer.

Parlar occitan per carrièra ? Quand èri pichon, per la vilassa qu'i viviái, èra ja pas mai qu'un recòrd pintorèsc.Mas dins lo vilatge qu'i demòri adara, aqueste matin, o veni de far amb tres vesins e una vesina, de gents que son pas occitanistas,. Me coneisson coma "un que sap l'occitan qu'es pas lo patoès m... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 9   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de junh 11.12h

#13 Ne'n cal de laboratòris, pr'aquò son pas los laboratòris que faràn davalar l'occitan per carrièra.
Benlèu qu'avem volgut esser perfièch de tròp es a diser amb la meteissa malautià que lo françes :"aquò se dis pas es pas occitan, eca"
Fin finala parli çò que parli amai s'es pas academic, m'en foti! Parli patoès.


Valora aquest comentari:   votar positiu 6   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de junh 10.51h

#12 A de que servis de parlar occitan ? per iò : per me far plaser e esser iò meteiç atanben


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de junh 10.09h

#10 çò que dises es exactament çò que disen los occitanistas. Saben qu'es fotut. Saben que la situacion diglossica qu'an conegut n'i a 50 ans de temps (e parle qui quitament pas de normalitat eh), tornarà pas. Adonc,de que sierv de parlar occitan ? De ren. D'alhors, parlen pas occitan a lors petits. Tròp complicat. E mai degun vòu parlar.


Valora aquest comentari:   votar positiu 7   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de junh 10.05h

#9 E quenta normalitat de tot biais ? La de l'enfància de los qu'an mai de seissanta ans, qu'auvian la lenga, mas que lo mai sovent se lor parlava en francés ? La vertadiera normalitat pre-diglossica ? Alora chau remontar a la debuta dau sègle XV. Chal arrestar de se contar d'istòrias : la vita de l'occitan prendrè desenant d'autras formas, los nuclis que ne parla Domergue, de malhums, de ceucles, de causas ansin.
E, en passant, aquelas questions, l'i a tanben d'universitaris que las se ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 10   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de junh 09.33h

#9 Me pòdi pas rengar darrièra la bandièra "occitanista" pr'aquò sabi qu'ausirai jamai pus l'occitan per carrièras coma dels temps ont eri pichon : es a diser cada jorn del matin al ser.
Me damora sonque mon fraire e un cosin mèu per contunhar de parlar.


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de junh 08.40h

#8 Me sembla qu'es pas un impression. E mai qu'es pas nonmas los universitaris : qu'es la majoritat daus occitanistas que cresen pas a un retorn - si podem vertadierament parlar de retorn - a la normalitat per l'occitan.


Valora aquest comentari:   votar positiu 6   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

23 de junh 21.37h

Aitor Carrera, Xaví Gutierrez, Ferriòl Macip, Manel Zabala, Marçal Girbau, Jaume Figueras, per exemple, e tot lo CAOC e de l'IECO de Barcelona : mantes son los Catalans que fan viure l'occitan coma una lenga normala, pertot ont o pòdon, tre qu'o pòdon. Ensajan de viure l'occitan coma lenga de COMUNICACION, tot simplament. Aquò manca plan tròp sovent a l'ambient universitari d'estudis occitans a l'estat francés. E me fa plaser de trobar un "sabent" qu'o nos fa onèstament remarcar. Es pa... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 18   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

23 de junh 17.52h

M'arriba fe, son pas la lèxics e diccionaris que manca. Una tauleta e un taulefòn


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Perfil

Categorias

Las mai...


Mai d'articles

Archius




Etiquetas

D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions