CAPÇALERA: Eth Ligam occitan Youtube

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimenge, 9 d'agost

Domergue Sumien · Questions de lenga occitana

Diluns, 10.4.2017 03h00

Instrumentalizan Baiona un aute còp


Comentaris 50 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (14 vòtes)
carregant En cargament


Baiona
© Gadjo_Niglo




Etiquetas
baiona, lenga, sumien

I a movements occitanistas coratjós, coma Ací Gasconha, que promòven l’usatge tradicionau de l’occitan au Baish Ador —vèrs Baiona, Anglet e Biàrritz— dab abnegacion e eroïsme. Ac hèn contra las pretensions de l’immensa majoritat deu movement basquista que vòu annexar aquera encontrada au Bascoat.
 
Los arguments non mancan pas entà demostrar que l’occitan, e non pas lo basco, es la lenga istorica e abituala deu Baish Ador. A l’Edat Mejana, Baiona èra un deus dus centres majors de la produccion escriuta en gascon, dab Bordèu. Uei l’occitan s’i parla encara a maugrat de la pression dobla deu francés e deu basco. Lo francés i es la lenga dominanta dens los hèits. Lo basco i es ua lenga preponderanta dens un faus imaginari locau, reïnventat après decennis de basquisme cinic.
 
Lo dissabte 8 d’abriu de 2017, l’organizacion armada basca ÈTA hèc organizar ua ceremònia solemna a Baiona entà indicar qu’arrestava la soa luta militara e liurèc a l’estat francés la lista deus sons amagatalhs d’armas. Milèrs de personas i èran presentas.
 
Se cau regaudir qu’ÈTA abandone atau la soa deriva ultramilitarista, dens un acte ritualizat e public. L’estat espanhòu i pèrd credibilitat perque non a pas jamei volut dialogar dab ÈTA entà bastir la patz. La patz es unilaterala. L’eveniment es hèra important.
 
Entà nosautes occitans, primèr, qu’es un parat d’esperar enfin mei tranquillitat. Non oblidaram pas los actes violents comés en Occitània de part d’ÈTA (Lus-Ardiden, Gasconha 2006; Capberton, Gasconha, 2007; Massanjas, Gasconha, 2007; lo Borg dau Peatge, Daufinat, 2010; Valiera, Lemosin, 2011...). Non oblidaram pas l’utilizacion cinica deu nòste territòri occitan de part d’ÈTA que nos considerava solament coma un immens “arrèrpaís” entà amagar armas e combatents. Deu costat opausat, pensaram tanben a l’escandalosa violéncia espanholista deus GAL en Occitània (sustot a Biàrritz, Baiona e Anglet, de 1984 a 1986).
 
Ara passem a las consideracions mei estrictament lingüisticas.
 
Daubuns me diràn lhèu que los militants d’ÈTA èran partits d’ua situacion desesperada quand comencèren d’agir en 1961. Lhèu reagissián a la dictatura de Franco, lhèu reagissián puish au pòstfranquisme, dens un periòde hèra complicat, e que, dens aqueras circonstàncias, non podián pas estar conscients de la lor utilizacion estrategica deu País d’Òc coma arrèrbasa.
 
En realitat, los quadres d’ÈTA an tostemps sabut perfieitament çò qu’Occitània es. Certans combatents de basa, lhèu non ac sabián pas, mes los caps si qu’ac sabián. Èran formats a divèrsas teorias sus la nacion basca e coneishián en particular las idèas deu teorician basco Federiko Krutwig. Krutwig teorizava cinicament un espaci basco alargat au detriment de las tèrras gasconas d’Occitània. Krutwig aviá pretensions en lingüistica basca, èra membre de l’Acadèmia de la Lenga Basca, parlava explicitament deu gascon e, pendent quauques annadas, estèc en contacte dab ÈTA.
 
Krutwig e ÈTA utilizavan donc lo territòri occitan de manèra mespresosa sens se preocupar jamei de l’opinion de las populacions occitanas, ni de la seguretat deus occitans que destorbavan, e encara mens se preocupavan de la promocion de la lenga occitana au Baish Ador.
 
I a tot un movement basquista pacific que non cau pas con·hóner dab ÈTA, evidentament. Totun, l’immensa majoritat deu basquisme (tant los pacifics coma los partisans d’ÈTA) refusan d’adméter que l’occitan es la primèra lenga legitima deu Baish Ador e de Baiona-Anglet-Biàrritz.
 
La ceremònia solemna deu 8 d’abriu de 2017, a Baiona, be restarà dens las memòrias coma ua data extraordinària entà l’esperança deu pòble basco e entau progrès deu basquisme. Que l’an plan concebuda. Lo son storytelling qu’ei beròi. Mes la causida de har aqueth eveniment istoric en Occitània, en Gasconha, a Baiona, a nòste, es un acte suplementari de basquizacion e de mesprètz de la nòsta lenga d’òc.
 
La moralizacion de cèrts sectors deu basquisme non es pas encara completa.
 
 
 
abonar los amics de Jornalet
 
 




 



publicitat
BANER1: Amics campanha covid



Perfil

Categorias

Las mai...

Mai d'articles

Archius




Etiquetas

D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions