CAPÇALERA: CALANDRETA
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dijòus, 17 de genièr

Domergue Sumien · Questions de lenga occitana

Diluns, 17.12.2018 03h00

Lo nom de Medoc


Comentaris 26 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (10 vòtes)
carregant En cargament


L'Esparra de Medoc
© Anaïs Cleyet-Merle / GFDL CC-BY-SA 3.0




Etiquetas
medoc, medòc, medouc, ou, òu, sumien, toponim, toponimia

Entà parlar de la peninsula e encontrada deu nòrd de Gasconha, ua forma solidament atestada en occitan gascon contemporanèu b’ei Medoc, prononciada [meˈðuk]. L’etnograf Fèlix Arnaudin que l’escriu ‘Medouc’ en grafia francizada. Aquera forma qu’ei repetitiva e senhorejanta dens los etnotèxts deus sègles XIX e XX qu’Arnaudin a publicats.
 
Arnaudin que coneishèva Medoc pr’amor que trabalhèc intensament sus la cultura populara e sus los parlars de las Lanas de Gasconha, qui cobrishen ua partida de Medoc. Ara: dens lo gran espaci de las Lanas de Gasconha, que i a diferentas encontradas coma Medoc, lo Lana Gran e d’autes. Arnaudin b’èra deu Lana Gran. Mes lo hèit que los sos informators deu Lana Gran e’u digan constantament Medoc [meˈðuk] entà parlar de las lors relacions tradicionalas dab los abitants de la peninsula pròcha de Medoc, aquò si qu’indica que Medoc ei un usatge autentic.
 
Los tèxts en occitan de l’Edat Mejana que pòrtan ua forma similara en grafia classica, Medouc, qui’s devèva prononciar [meˈðuwk] o ja [meˈðuk]. Mei tard, los tèxts en francés pertocant lo nòrd de Gasconha, aus sègles XVI e XVII, qu’utilizan formas coma Médouc, en Médouc, le pays de Médouc. A aquera epòca, si que ou en francés e correspondèva necessàriament au son [u] e rebatèva la forma gascona modèrna Medoc [meˈðuk]. Lo francés escriut, mei tard encara, que passèc de Médouc [meduk] a Médoc [medɔk], au sègle XVIII sustot.
 
Lo gascon actuau que coneish aumens duas formas, la forma tradicionalament atestada Medoc [meˈðuk] dab o barrada e tanben ua forma Medòc [meˈðɔk] dab ò obèrta. Medoc dab o qu’ei atestat dens Arnaudin e lo diccionari de Mistral, Medòc dab ò qu’ei atestat dens los diccionaris de Palai e Mistral. Mistral que registrava los dus tipes.
 
L’etimologia de Medoc qu’ei lo latin Pagus Medŭlĭcus “districte deus meduls”, populacion antica de l’encontrada. L’evolucion fonetica, quand ei regulara, que va deu latin Medŭlicu(m), forma au cas acusatiu, cap a l’occitan ancian Medouc, puish a l’occitan modèrne Medoc.
 
Ua ŭ latina brèva coma dens Medŭlĭcu(m) que produtz normalament ua o occitana barrada prononciada [u] coma dens Medouc, Medoc. En occitan, lo passatge deu diftong ou [uw] de Medouc a la vocala simpla o [u] de Medoc qu’ei ua tendéncia plan coneguda e solidament atestada dens bèths mots coma molt > mout > mot “bèthcòp”, colcar > coucar [kuwˈka, kuˈka], etc.
 
La segonda forma, Medòc, dab ò obèrta, qu’a ua istòria fonetica mei indirècta e mei misteriosa. La forma Medòc que sembla mei tardiva dens los documents escriuts, tant en occitan coma en francés. Lo diftong ou [uw] de Medouc non passa pas regularament a ò en occitan: non disi pas que sia impossible, mes qu’ei mei irregular. Be sabèm que bèras varietats de gascon e hèn passar òu [ɔw] cap a [ɔ]. Mes dens l’istòria fonetica de Medouc/Medoc/Medòc, precisament, lo diftong originari qu’ei ou [uw], non pas òu [ɔw].



abonar los amics de Jornalet



publicitat
BANER1: IEA-AALO



Comentaris

31 de decembre 07.42h

#25 Coerent en tres sillabas qu'ei un gallicisme/francisme en gascon, monòme. En tot cas, mercés peu compliment, plan aimable. :-D


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

23 de decembre 11.27h

#24 "Coerent" que pòt estar trisillabic (co-e-rent) o disillabic (coe-rent). Se credetz que "coerent" ei unicament disillabic, n'avetz pas comprés arren au foncionament de la lenga.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

22 de decembre 21.29h

Lo diccionari de Palay n'admet pas sonque la fòrma coherent-a (grafiada couheren-ta), la fòrma couérent-a n'i ei pas. Lo diccionari Tot en Gascon qu'ei d'acòrd dab Palay, n'admet pas sonque la fòrma trisillabica coherent. Per contra, lo diccionari PN de gascon qu'admet las duas fòrmas: la de tres sillabas coherent, e la de duas sillabas: coerent (en gascon, coe = qüe ). La h de coherent n'ei pas muda, qu'ei plan bohada.


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

21 de decembre 15.33h

#22 Exactament. E aquesta h d'aconòrt que permet justament d'evitar de's minjar sillabas. N'avem un beròi exemple dab aqueste vèrs de Salusti deu Bartàs:
Clare haube deu jour, bet escoune de grassie,
Huch lèu, huch, bé mucha sus l'aoute moun, ta fassie.
(Clara hauba deu jorn, vè t'escóner de gràcia,
Hug lèu, hug, vè muishar sus l'aute món ta fàcia.

N'i a d'autes exemples semblants dab autors gascons de l'epòca barròca.


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

21 de decembre 11.28h

#17 Tè, a jo tanben que se m’a minjat un maishant tròç deu comentari, n’ac aví pas vist.
Donc disèvi que las duas formas e son segon jo admissiblas, coerent etimologic e coherent dab H articulatòria s’ei ua forma vernaculara espandida (qu’en darrèra analisi la lenco parlada a sovent dret, mes pas tostemps).
Jo que disi "coerent" e n’ac poish pas escríver dab ua H, qu’a noste ua H ei tostemps prononciada (l’H muda qu’ei un trèit periferic qui tròbam per ex. en Aran e en... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

21 de decembre 10.24h

(Desolat Farri peu problèma tecnic)
Dongas que i tòrni har:
Perdon, lo comentari passat n’èra pas complet. Adara que’u soi a completar

Dongas, la h anti-iat o h d'aconòrt qu’ei ua caracteristica deu gascon. Que compreni que posca semblar estranha aus non-gascons.

Aquesta h d'aconòrt, que l’arretrobam en mots hòrt corrents com gahús (< gaüs. Aquesta darrèra fòrma qu’ei l’etimologica, plan atestada en gascon,totun hòrt minoritària uei lo dia, gaús qu’ei la solet... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

21 de decembre 09.37h

sahúc (


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

21 de decembre 09.34h

#17 #15, Perdon, lo comentari passat n’èra pas complet. Adara que’u soi a completar.
Dongas, la h anti-iat, o h d'aconòrt, qu’ei ua caracteristica deu gascon, que compreni que posca semblar estranha aus non-gascons qui n'an pas aquesta letra.
La h d'aconòrt, que l’arretrobam en mots hòrt corrents com gahús (< gaüs. Aquesta darrèra fòrma qu’ei l’etimologica, plan atestada en gascon,totun hòrt minoritària uei lo dia, totun la soleta fòrma qui trobam en gascon medievau qu'... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

21 de decembre 08.09h

#17 Qu'oblidas la h entà evitar l'iat: la-hens, dehens (= laguens, deguens), gahús (mei espandit que gaús qui ei la fòma atestada en la scripta medievau), probablament cohet (fr. coué,


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 de decembre 22.04h

#16 Que’s pronóncian [ʃiˈβaw], [ˈprɔʃe], [ˈʃa(s)]. Tots aqueths mots que son francismes plan arrecaptats e encrancats de quina faiçon que’us escrívim.
Lo digrama ch que rend /c/ o /ʧ/, lo digrama sh / trigrama ish que rend /ʃ/; que s’i a pres l’abitud d’escríver chivau, etc. e ne n’i a pas entà har-se’n un catequisme, mes (i)sh be seré preferible.

Que’m sembla l’h prononciada en *coherent que poiré estar ua ipercorreccion, quan seré inveterada.
L’h deu ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2
-
3 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER2: 468x60 Aran TV

Perfil

Categorias

Las mai...


Mai d'articles

Archius




Etiquetas

antinormisme   antinòrma   bèc   canha   canha de mar   clo   diftong   estrategia   gange   gaspar   istre   lenga   lugar   lugard   lugarn   lugran   maga   mage   mago   medoc   medouc   ou   sumien   toponim   toponimia  

D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions