CAPÇALERA: CONGRÉS AMIC
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 14 d'octòbre

Matieu Castel

Dimècres, 15.7.2015 03h00

Lo mite dei locutors “naturaus” e la mohicanizacion de l’occitan


Comentaris 36 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (17 vòtes)
carregant En cargament


Demieg lei grandei mitologias que percorron lo moviment occitanista, n’es una qu’un manca pas de veire tre qu’una charradissa arriba a son ponch de reductio ab linguisticam , es aquela dei famós “locutors naturaus”.
 
Aquelei locutors serián la mesolha substantifica de la lenga occitana. Aurián d’èstre escotats, aparats, collectats e s’opausan, evidentament, ai “locutors artificiaus” qu’aurián aprés l’occitan mai tardivament e, horrosco referrens, per ideologia.
 
Lo retrach tipe dau locutor naturau es aqueu d’una persona vièlha venguda d’un mitan rurau, que parla un occitan au lexic un pauc desgalhat mai sintaxicament perfiech, que lo saup evidentament pas escriure, encara mens legir e, subretot, qu’a ges de consciéncia de parlar una lenga particulara, puei que l’anomena en generau “patois”. Aqueu darrier ponch es important, puei que li es pas tant demandat d’aguer l’occitan coma lenga mairala mai subretot, l’es demandat d’èstre analfabèt dins aquesta lenga per posquer obténer la labellizacion “locutor naturau”.
 
Evidentament aqueu locutor naturau a ges de simpatia ò d’interés per lo moviment occitanista, generalament una indiferéncia completa e observa lei moninariás dei locutors artificiaus, quora li arriba de ne’n crotzar, coma tant de causas vanas per aprene una lenga qu’existís pas e que degun parla pus.
 
Aquelei locutors naturaus son una quimèra, inventada per d’esperits chacrins per descredibilizar tot assaig per renaussar la pratica de la lenga occitana (moviment pasmens sortit de “locutors naturaus” au sègle 19). Son d’invencions sortidas d’intellectuaus en realitats perfiechament concientizats e perfiechament capables d’escriure, parlar e legir l’occitan, que trabalhan per diversei rasons, soventei fes purament personalas, a destrusir çò que leis autres assajan de bastir amb la soleta ambicion de s’atrobar lo darrier dei mohicans occitan.
 
Aqueu procès de “mohicanizacion” de l’occitan es pas nòu. Ja au sègle 19 trobaviam de gents que se trufavan de la lenga artificiala dei felibres que lo pichòt pòble provençau compreniá pas (Aqueu bòn Victor Gelu profetizava sa desparacion totala per la segonda mitat de son sègle. Escriveire de tria, mai marrit devinhaire, lo Victor...). E pasmens, encuei, son de gents que van anar querre sei referéncias encò de Mistral, au revèrs de sa pensada, per mitificar aquestei locutors naturaus qu’aurián una lenga blosa e pura, desliura de la pollucion d’intellectuaus occitanistas que sospichan de milei marrideis intencions.
 
Preni soventei fes l’exemple dei francés dau nòrd per mostrar l’absurditat d’aqueu concèpte. An popat lo francés sènsa l’interferéncia d’un accent eissut d’una lenga territoriala ò estrangiera. Fan de dècas de francés soventei fes absurda per nautres, (“y’en a qui croivent”, “fais-le pas”, “il faut que je viens”, “c’est comme même beau”). E per la rason qu’an popat lo francés dins una region qu’es la lenga locala faudriá considerar que son parlar es lo solet biais corrècte de s’exprimir en francés e que parlan melhor qu’un professor d’universitat anglés qu’ensenha la literatura francesa contemporanèla a Harvard?
 
Ges d’autra lenga a çò que sachi, dispausa d’aquesta categoria de locutors. Siegue siás locutor d’una lenga, siegue lo siás pas, amb un nivèu de pratica e de mestresa que diferisson entre lei personas per milantei rasons, generalament socialas e culturalas, despuei aqueu que parleja un pauc d’occitan per de qué l’aprenguèt a la caça ò au comptador, aqueu qu’aprenguèt l’occitan au sieu dins sa familha, aqueu que l’aprenguèt a l’escòla, aqueu que l’aprenguèt dins de cors dau sera, fins au professor d’universitat que parla una lenga sofisticada... L’un es pas mai naturau que l’autre. Emplega just un registre de parlar diferent. E ren empacha pas l’un de comunicar e d’escambiar amb l’autre, evidentament, a levat soventei fes de baranhas enaussadas d’un biais completament, per lo còp, artificiau.
 
L’occitan a per malastre de pas èstre despuei tròp de temps legitim dins son pròpri espaci istoric. Aquesta situacion e la diglossia entretenguda despuei manteis annadas apauriguèt la lenga e sa situacion sociala. Aquelei que faguèron l’esfòrç de tornar aprene la lenga occitana son tant naturaus coma aquelei que la tenon de familha, ò dau vilatje! Son tant importants coma l’autre, se practican la lenga sènsa portar du jutjaments sus son vesin que l’aprenguèt diferentament.
 
E, per acabar, que fem amb lei pichons qu’aprenguèron l’occitan amb de parents que l’aprenguèron per militantisme? Son venguts de “locutors naturaus” ò son condemnats ad vitam aeternam de portar lo sagèu de l’infamia dei “locutors artificaus”?
 
 
 


PS: Vos podètz anar espaçar en picant “locuteur naturel” ò son equivalent dins d’autrei lengas sus googles. Veirètz que lei resultas que sòrton son significativas de l’inexisténcia d’aqueu concèpte.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL TRADUCTOR



Comentaris

27 d'octòbre 14.01h

Aquesta discussion - 'més inútil que un goll', que disià ma grand alemanda en catalan- non é cap d'especialitat occitana. Se trapava fa sonque paucas annadas dementre los sionistas e se manifesta vivissima dementre los parlant d'aragonés actuals. Nihil novum sub solem nec non 'més inútil que un goll'.


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 de julh 08.20h

Un article flame del Matieu... que me far pensar a una reflexion qu'agèri ongan en tot seguir una formacion longa d'occitan.
Personalament, tant coma lo Felipe Martel, la lenga qu'emplegui amb los vièlhs que me faguèron cargar la lenga dins lo viltage d'Arièja que n'en sortiguèri, es pas la meteissa qu'emplegui en dacòm mai (la tòca primièra d'una lenga essent la comunicacion, daissi al vilatge d'unas expressions e d'unas formas que considèri coma "plan localisadas" )

La lenga que p... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

19 de julh 10.26h

Me sembla estranha l'oposicion entre locutors «naturals» e locutors «artificials».

Fa dos ans ausiguèri una discutida entre la conhada nascuda en 1933 e lo meuna felena vièlha de 10 , calandroneta de son estat. La conhada es retirada de l'ensenhament coma son espós . Una persona brava , mas que plasenta(va) pas ambe las conjugasons francesas . En 1950 los regents dins las escòlas ensenhavan l'emperi francés sus las mapas grandassas de l'AOF l'AEF l'Indochina ficadas a las p... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

18 de julh 20.49h

#34 Joan-Francés, crese pas, diatopia pusleu que non pas diglossia. Aqui tanben, disem bana o còrna segon los endrechs e los locutors saben be bien que n'i a que disen "còrna" e d'autres "bana", e daus uns empluian l'un o l'autre sens problema, e parier per la bèstia : banard o cornard (lucane cerf-volant en francés). Ente disen "bana" per las banas d'una vacha, disen totparier "còrnas" per lo fr. "bois" d'un cerv.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

17 de julh 15.45h

#31 Tota lenga escriuta ei artificiau. Tota lenga ensenhada ei artificiau. L'occitan ei naturau pr'amor i a mond que lo parlan naturaument. L'occitan larg, estrech, "la langue béarnaise et gasconne", lou prouvençau mistralenc, son lengas artificiaus. L'occitan naturau, lo parla lo pair, e me brembi un dialòg
El: "malfisa-te qu'aquela vaca te va trucar! as vist sas còrnas!" (natural, albigés oriental)
Ieu: "còrnas, vòls díser banas?" (aquesit)
El: "còrnas, banas, es la mèma causa"
La ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

17 de julh 12.31h

#31 Anem! los que se dison occitans son en majoritat ciutadans francés de mentalitat francesa se volètz, mas son un tipe de francés plan pauc comun e que desira quicòm mai que la sopa jacobina que tuguet la cultura populara de sos aujòls, son de francés que volon un pais mai just e mai respectuos de son istoria, e ben?


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

17 de julh 11.05h

Lo problèma, me sembla, es pas un problèma de legitimitat linguistica, mas de legitimitat sociala. Dau ponch de vista linguistic sio un neo-locutor qu'a aprés la lenga amb de locutors premiers, e quand parlo a de (darriers) locutors premiers de mon endrech, l'i a de mots qu'utilizo pas, non pas que los utilizo amb d'occitanistas ordinaris. E reciprocament (es coam aquo que per las cronicas jornalet los colègas de cops que l'ia me fan levar un mot que serio solet a compréner... e an rason).... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 13   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

17 de julh 09.50h

#30
Jo qu'u consideri pas naturau, per'mor que l'"occitan" es pas ua lenga "naturau". Los trobadors ("occitans") qu'escrevevan ua lenga "artificiau", mes solide que parlavan ua lenga "naturau", la deu son parçan, dab tot aquò (non-francés) que vivé devath aqueth registe parlat. Mes que i a devath aqueth registe parlat (e escriut) deus neo-locutors occitans? Qu'ei clar: ua mentalitat francesa, ua cultura francesa. Aqueht gens que viven en frança, pòden pas huéger aquò. Es pas possible d... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 6
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

17 de julh 07.34h

#29
Avètz rason. Emai aqueu concèpte siegue surrepresentat dins lo domèni occitan.

Per ma part, parli en generau de locutor primari/natiu ò de primo locutor, valent a dire quauqu'un qu'a una lenga donada per lenga mairala.

En de mai, respondètz totjorn pas a ma question : un enfant qu'aprenguèt l'occitan a l'ostau de parents occitanista neo-locutors, lo consideratz coma un locutor naturau ò pas ?


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

17 de julh 00.38h

#28 Lo concepte de locutor naturau non ei pas ua invencion occitana ni mai exclusivament anti-occitana.


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2
-
3
-
4 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT

Perfil

Matieu Castel

Matieu Castel logo rss

Matieu Castel, encargat de projècte dins lo lotjament sociau en DREAL, sòci de l'Ostau dau País Marselhés e bracejaire vigorós

mai d'informacions

contactar l'autor

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions