CAPÇALERA: CONGRÉS AMIC
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 14 d'octòbre

Matieu Castel

Dimenge, 28.7.2013 03h00

De motius d’esperança, si que n’avèm!


Comentaris 4 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (8 vòtes)
carregant En cargament


Estivada 2013
© Guillem Sevilla




Etiquetas
avenir, bernissan, castel, esperança, estivada

La publicacion recenta dins la revista de linguistica romanica de l’estudi menat per F. Bernissan sus la practica reala de la lenga occitana e sei resultas an pougut paréisser per de nombrós militants de l’aparament de la lenga e la cultura nòstra coma un còp de pigassa sus la clòsca.
 
Pensatz ! De locutors d’occitan, ne’n sobrarián que 110 000 sus l’ensems dau territòri de l’Occitània francesa, la part màger vièlhs e isolats, e aquesta chifra non deuriá qu’anar en se demesissent pauc a cha pauc, fins que demorèsse ren qu’un nuclèu estrechon d’acarnassits militants per contunhar de blaguejar en occitan de farlabica, un pauc afrancesat, un pauc reinventat, totalament en fòra de la vida vidanta.
 
En delai de l’estudi e de sa pertinéncia d’extrapolar a l’ensems de l’Occitània francesa de resultas obtengudas sus una part de Nautei Pirenèus, aplicant lei memes percentatges de locutors potenciaus en de ciutats coma Niça e Bordèu, tant despariera d’un ponch de vist de la vitalitat de la lenga, la question de l’interés de contunhar la batèsta s’es bessai aguda pausada per d’unei.
 
Evidentament, serai pas aquita per vos venir dire que, luench d’èstre perilhosa, la situacion de nòstra lenga es estrambordanta. Pasmens, me sembla qu’existon encuei, de motius vertadiers de contunhar de non pas manténer, mai far créisser totjorn que pus lo trabalh de reviscòu e de reconneissença de nòstra realitat.
 
Nos fau ramentar que, maugrat qu’èra parlada d’un biais massiu, la lenga occitana au sègle dètz-e-nòu, èra considerada coma una lenga mòrta ò a mand de morir, per la rason simplassa que sa literatura e son estudi scientific existissián pas, ò pas gaire. L’entrepressa de Mistral e dei Felibres passava d’aqueu temps per una quimèra, alòr que la realitat de la vida vidanta mostrava au còntre que l’occitan èra sempre que pus viu encò de sei locutors potenciaus.
 
Un sègle a l’après, au tornar deis annadas cinquantas dau sègle XX, l’occitan començava de perdre de terrenh sus la practica sociala, procès entamenat après de la premiera guèrra mondiala e de la sanhadarassa facha sus la populacion de França en generau e d’Occitània en particular.
 
Pasmens, la situacion institucionala de l’occitan aviá ja evolüida. La lenga aviá reprès sei galons de lenga vertadiera e sortissiá pauc a cha pauc dau lòng sòmi que l’aviá facha cabussar dins un estatut de patoés vergonhós morissent. Lei diccionaris, gramaticas, leis òbras de tria afortissián la realitat de l’occitan coma lenga d’escrich e de saber.
 
Encuei, a la comencença dau sègle XXI, gaireben un sègle après de la mòrt de l’unenc Prèmi Nobel en lenga d’òc, m’onte ne siam?
 
La publicacion d’aquel estudi linguistic menimós sus la practica de la lenga dins Nautei-Pirenèus e son extrapolacion a l’ensem dau territòri occitan sota administracion francesa pòu far crénher que, malurosament, la batèsta es acabada e que, a cha pauc, s’esvalirà la lenga occitana, coma tant d’autrei lengas avans ela.
 
Pasmens, me sembla que fau anar cercar encara e totjorn de rasons de veire que “sèm encar aici “. Acaba de se debanar l’Estivada de Rodés per la vintena annada, un eveniment dei bèus que saupèt recampar la familha granda de l’aparament de nòstra lenga, dins totei sei composantas, per li donar un vesibilitat que jamai aguèt aperavans, ( e maugrat leis auvaris climatics de la serada de dissabte !)
 
De fach, la realitat occitana es a se desenvolopar, a tot lo mens a rapòrt de çò qu’èra l’a un trentenat d’annadas. Podem cercar de rasons de creire dins l’avenidor de nòstra lenga dins sa vitalitat sus internet, sus de sits ben gestionats (pensi au Jornalet, segur, mai tanben a la Pòrta d’Òc, a la Setmana, a l’Ostau Bearnés, a la Wikipèdia occitana, etc...), dins l’espandiments deis escòlas associativas e de l’ensenhament en generau (emai, evidentament d’un biais encara tròp limitat), dins l’existéncia d’una vertadiera creacion e difusion occitana dins lo domèni de la musica ò de l’escrich mai tanben dins d’autrei domènis coma lo grafisme ò l’audiovisuau (e qu’es a se professionalizar), dins la visibilitat de la realitat occitana qu’es a créisser dins l’espaci public ò, d’un biais mai prosaïc, dins son utilisacion coma argument comerciau per d’entrepressas.
 
Es una paradòxa de veire qu’aqueu creis de l’utilisacion de l’occitan e de  “l’occitanitat“ coma mejans de comunicacion modèrnes siegue estat parallèl a sa cabussada dins l’usatge sociau. Bessai que la presa de consciéncia maugrat tot de la pèrda potenciala d’aqueu patrimòni linguistic e culturau ajudèt que l’occitan començe de recampar la recòrta dei famós premiers grius cantats dins la Copa Santa. L’exemple d’una lenga coma l’irlandés nos mòstra fin finala qu’es un fenomène qu’a ren d’excepcionau.
 
Siam luench de passar a una societat unilateralament occitanofòna, segur, mai pasmens, me sembla que podem s’avisar que l’occitanisme capitèt ben quauquarren qu’èra luench d’èstre aquesit dau temps que se parlava d’un biais massiu: tornar far prene consciéncia qu’aquesta lenga es ligada d’un biais indefectible a son territòri e qu’aquesta lenga e aquesta identitat pòdon èstre de bòn servir per desenvolopar de projèctes pas solaments culturaus mai tanben politics, industriaus e comerciaus.
 
Se l’identitat se reviscola, deurà lèu venir lo temps de la lenga, e aquò se farà pauc a cha-pauc, qu’un procès de recuperacion linguistic, n’avem d’exemples a bòudre dins l’istòria, es quauquaren de lòng e fastidiós.
 
Empurar lo “calen “, es l’idèia que Jòrgi Rebol e Carles Camprós avián quora faguèron son associacion de jovents marselhés au mitan deis annadas 1920. Es bèu parier la tòca deis actors de l’occitanisme d’encuei, dins totei sei rams, per posquer ajudar a la retransmission progressiva de la lenga a la societat civila. La reculir non pas per la manténer ò ne’n far un objècte de musèu emposcat mai ben per la posquer transmetre a n’aquelei que, pron vò tard, tardaràn pas de la revendicar.



publicitat
BANER1-2-3: DGPL DICTADES



Comentaris

2 d'agost 14.28h

òc, fai plaser de vèire un pauc d'optimisme e de rason : es pas perque la lenga èra massivament parlada als sègles passats que n'èra mai considerada per sos locutors coma per la societat en general...
òc, sèm pas encara "a calòs" coma disia Ives Roqueta a la debuta dels ans 60... Avèm encara de rasons d'esperar e de viure...
e mai la practica de l'occitan se cantonèsse dins d'Arcadias, coma disia mon mèstre Lafont. Un pauc d'Estivada, un pauc de calandreta, un pauc d'escòlas biling... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

1 d'agost 15.43h

#2 : lo Conselh General de Tarn a iniciat ongan d'accions dins aquesta amira, per desvolopar lo torisme catalan dins lo departament a partir d'una ofèrta en / amb l'occitan :

http://www.tarn.fr/fr/culture-sport-loisirs/langue-culture-occitanes/pages/Developpement-economique-et-tourisme-culturel.aspx

http://www.tourisme-tarn.com/fr/territoires/j-adopte-le-caractere-tarnais/une-ame-occitane


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

30 de julh 11.43h

Bonjorn, soi catalan e apreni ara l'occitan, e quand viatgi per l'Occitania cerqui la lenga pel plaser de l'escotar (ambe pauc de succès, tot sia dit). Mas pensetz los occitans en la possibilitat economica ligada al torisme, lo catalan almens, plan abitual a los castels catars per exemple, ont plan sovent podèm trobar d'escrits en catalan mas pas en occitan, causa plan trista!


Valora aquest comentari:   votar positiu 8   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

28 de julh 16.16h

Polit article, plen de veritat e ben mesurat; òsca !

N'i a pron de la gent (occitanista) que plóran : que vòlon, de mocadors ???
Véson pas que donan rason a las personas que vòlon nos ofegar ??? (e d'aquò n'i a un fum!)

Cal avèr un pauc d'optismisme e de positivisme, pardi ! Segur que cal se fondar sus la realitat, mas cal agachar davant : e tot ço qu'avètz escrich es verai :-)) I a una vitalitat relativa de la lenga d'òc, al meteis temps ont lo francés es tirat cap el bas.

Soi ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 16   votar negatiu 3
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER 3 teveoc

Perfil

Matieu Castel

Matieu Castel logo rss

Matieu Castel, encargat de projècte dins lo lotjament sociau en DREAL, sòci de l'Ostau dau País Marselhés e bracejaire vigorós

mai d'informacions

contactar l'autor

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions