CAPCALERA: BOTIGA
CAPÇALERA2: mot amagat

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Diluns, 8 d'agost

Primaël Montgauzí

Dimenge, 3.11.2013 03h00

Contra l’inter-dialectalisme dins las òbras cinematograficas en occitan


Comentaris 13 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (6 vòtes)
carregant En cargament


Entà un discors rasonat de la transmission de la lenga
 
Mentre qu’ua web-television en occitan seré a se crear per la fin de l’an[1], pareish important de questionar le rapòrt a la transmission de la lenga, sustot en direccion deus joens, dins las òbras cinematograficas. En efèit, le ròtle deus filmes de cap aus mainatges (e a tot aprenent) sembla d’ua importància màger ende un aprentissatge agradable e eficaç de la lenga. La possibilitat d’ua television sus internet en occitan pareish èster ua oportunitat grana (aurén ja trobat 115 000 euros…), au mens entà crear e aver a disposicion (auèi e deman) produccions TV e supòrts pedagogics com les dessenhs animats, en lenga nòsta.
 
Pr’aquò, la question que se pausa adara, es de saber plan de quina manera ac haram. Pareish auèi admés e evident de que les filmes en occitan sian doblats segon l’ideologia de l’interdialectalisme, on a cada personatge correspond un dialècte (segon las divisions dialectalas de l’IEO). Disi ideologia perque vesi pas ren d’aute entà definir quaucòm que, en dehòra d’aquò, sembla antipedagogic, antilogic, e quasi dangerós ende la salvacion de la lenga, quitament se la pensada darrèr l’idèa es interesanta e comprensibla.
 
Dins ua optica occitanista, la defensa de la lenga d’òc passa per la “promocion e l’ensenhament de l’occitan dins le respect de sa diversitat dialectala”[2]. Autrament dit, le parlar locau es l’occitan, e existish pas ua forma supradialectala que poiré èster taxada d’occitan vertadièr, o d’occitan estandard[3]. E tanben, afirmish de que tots aqueths parlars (o dialèctes, microdialèctes, etc…) hèn part d’un medish espaci linguistic (on intercompreneson e escambis son possibles e efectius). Aquò estoc, e es encara, la causida de l’occitanisme, que permet de deféner l’unitat (linguistica, culturala, istorica,…) deus païses d’òc en tot respectar le parlar istoric e sociau deus locutors. Pas ren com le terrible totalitarisme linguistic de l’Académie Française en çò noste!
 
Pr’aquò, l’idèa de que les parlars d’oc son un a maugrat de la diversitat (e a maugrat de  l’istòria politica e de la pensada comuna deus quites occitans) deuré pas prénguer le pas sus la realitat sociolinguistica deu Parlar. En efèit, prepausar au gran public òbras que mèsclan les parlars sense cap motivacion[4] mès unicament dins la meta de provar ua problematica linguistica e politica, sembla fòrça contraproductiu. La question es: volèm que les occitans parlen lor parlar o que sàpian tots les parlars d’òc? La responsa es evidenta ende tot occitanista que se respecta. Puishque l’intercompreneson es clara, basta de conéisher son parlar. E la rèsta, deisham-la aus universitaris o autes aimadors de la lenga. Péger, hèr passar l’idèa de qu’un filme en occitan es ua òbra on mantuns e lèu tots les parlars (segon la division dialectala) son utilizats pòt hèr créser de que l’occitan vertadièr es la soma deus parlars, e non le patois locau solet: aquò es antioccitanista, en més d’èster antipedagogic! E es significatiu de que las escòlas qu’ensenhan en occitan  (calandretas e òc-bi) ensenhen dins le dialècte locau: s’i encontra pas un professor lengadocianofòne ende l’istòria, un gasconofòne ende la literatura, un provençalofòne ende las arts, etc…Se jamès un professor veng d’ua auta region, aurà d’aprénguer e de parlar le dialècte locau. Benlèu pr’amor que las escòlas son més au fèit de la realitat pedagogica. Mès, es clar de qu’ua television en òc a per prumèra meta de se hèr un supòrt pedagogic endeus aprenents. Caudré doncs plan pensar noste biais de comunicar sus e dins la lenga. Semblaré fòrça mès utile e pratic de prepausar filmes dins cada dialècte[5] a fin de conservar la diversitat de la lenga, de perméter le ligam entre locutors natius e joens e de botar en lum la realitat de la lenga d’òc.
 
Aquestes praubets filmes semblan sosmeses a la pression deus ideològues e sientifics de la lenga. Non caudré pas desbrembar de que son tanben òbras artisticas, en més d’èster pedagogics. E se ved pas jamès romans o cançons on se càmbia de dialècte a cada frasa o cada vèrs (manca s’es volgut, un còp o l’aute, ende se divertir o defénder quicom, mès es lonh d’èster la majoritat). Caudré doncs un pòc més de logica e de pedogogia ende desamorçar un mau pas ideologic que, per dessús le marcat, contraditz sa pròpia pensada.
 
Deféner l’occitan, es lutar per e entà le quite pòble, dins sa realitat de terrenh. Nos cau èster a son servici, e non pas se servir d’eth ende neurir fanstamas personaus.
 
 



[1]                “Car la Région aidera au lancement de Oc Tele, à raison de 50 000 € en année pleine. Le Conseil général des Pyrénées-Atlantiques en fera autant avec un même montant. La Dordogne s’est engagée à hauteur de 15 000€.” / LONGUE Thomas “Oc Tele ne fera pas de la télévision au rabais”,  en Sud-Ouest, 24/08/2014
[2]                “Presentation et fonctionnement”, suu sit de l’IEO , 17/10/2013
[3]                FRAJ Eric, “Quel occitan pour demain?”, sus http://taban.canalblog.com/, 17/10/2013
 “Arrêtons donc de considérer l’occitan comme une forme supra-dialectale, alors qu’il ne se tient pas en dehors de ces modalités que l’on ne cesse de présenter comme des dialectes, ce qu’elles ne sont pas. Elles sont le réel même de la langue – son inhérence, sa consistance – pas des extériorités ou des excroissances. Il faut rompre salutairement avec un schéma très français, au sens où il nous est légué par l’histoire de la France: celui de la hiérarchisation des idiomes, donc des individus et des peuples qui les parlent.”
[4] En banda dessenhada - mès es le medish problèma - avèm poscut véser un medish vilatge on s’emplègava diferents parlars (Asterix a l’escòla gallesa, 2004, Dàvid Grosclaude)! Qué pensar doncs d’un vilatge, d’un barri, d’ua familha, on se parla dialèctes diferents sense cap rason (l’unica rason seré que le personatge, efectivament, es estrangièr), on les dròlles aurén aprés un parlar diferent de sons pairs...? E nos podem questionar suu problèma que pòt pausar la causida deus dialèctes en fonccion deu personatge: le parlar lengadocian sembla èster le deus eròis, le gascon le de l’amic simpatic o risolèr, etc... on tornam hèr, o inventam, estereotipes sus las regions en considerar le lengadocian com l’occitan de referéncia.  Tot aquò manca de logic e de rason!
[5] En tot saber que la division dialectala es ua acte sientific que pausa tanben problèmas de realitat ultralocau, mès que nos sembla èster (aquò’s personau) le melhor biais de conservar la diversitat en tot perméter l’ensenhament e la difusion modèrna de la lenga d’òc. En més, s’adapta aisidament a la pensada populara sus la lenga: més aisit de parlar de gascon o de provençau a un locutor natiu, perque pas se’n servir!



publicitat
BANER3: Ràdio Occitània



Comentaris

8 de novembre 12.53h

#12 Vous ne fréquentez même pas les banques du sperme? Allez, un geste pour l'avenir bien sombre de notre Gascogne!


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

7 de novembre 19.38h

#11 Non pas, mercés… que soi maltusian e « descreishudista ». Qu'espèri lo jihad butlerian tanben. E lo retorn au carelh e au transpòrt ipomobile.


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

7 de novembre 15.52h

#5 Putain de merde!!! On n'a pas souvent l'occasion de lire du BON gascon ici mais là CHAPEAU!
Je ne sais pas qui est ce Jig mais il manie la belle langue avec panache. Ne serait-ce que l'emploi de "comprenença", véritable mot gascon, au lieu de l'insupportable "compreneson", inconnu en gascon.
Et la concordance des temps, et la syntaxe. BRAVO JIG, qui que vous soyez. Et si vous êtes occitaniste, MILLE fois bravo!! Je ne pensais pas qu'un occitaniste était capable d'une telle qualité de ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

6 de novembre 07.18h

#3 Segur que cau pas refusar l'inter-dialectalisme! E damb les catalans tanpòc! L'interdialectisme foncciona... com le refusar? Mès çò que disi es qu'aquò es un segond pas, un "must" que diu pas passar abans la transmission logica e pedagogica de la lenga. La tele e les films en occitan an de perméter ua descobèrta e ua mestresa deu parlar abans tot (a prepaus les catalans a au mens duas versions...). Diven èster dirigits de cap aus neo-aprenents. Estent a Liban, pòdi assegurar de que ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

6 de novembre 06.28h

#6 oc, es un poder secret... mès ne parlatz pas trop...
Mercés per la remarca ;)


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 de novembre 15.57h

Pòt semblar un copa-cap. L'occitan de comunicacion "comun", "normat" e pas "estandard" non es per uei, benlèu per deman. Participèi au doblatge deu filme "Lo cabaret d'en fàcia" e reconeishi qu'es de mau seguir per un espectator qui a una coneishença baisha o mejana de la lenga. Fau estar d'un nivèu C1 au mens per se regalar. Totas las diferenciacions dialectalas non son pas bonas ni utilas. Se tracta de hèser causidas, coma per la talha d'un arbe frutèr. Quan escrivi, ic hèsi totjorn ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

3 de novembre 20.19h

Tè, qualqu'un a de novèlas d'aquela TV ?

Una excellenta novèla fin agost...
E dempuèi...pas res mai.


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

3 de novembre 13.39h

E shens relacion dab çò qui davanteja… Primaèl, òsca peus talents divinatòris ; que v'i escadotz a léger lo Sud-Oèst deu 24/08/2014 (nòta 1) ! :D
I trobèssitz los resultats de l'Euromilions, que seré arreglat lo finançament d'Òc Tele…


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

3 de novembre 13.38h

Coma sovent hens aquesta sòrta de debat, ne soi pas ni contra, ni per… au contra !
Tà l'intercomprenença, abituar l'aurelha aus autes dialèctes ne pòt pas har briga mau.
Totun que pensi coma Cap e Tot (e mantuns autes) qu'ei urgent tribalhar mei sus la mestria deu parlar de casa e mei que mei sus la qualitat fonetica (la qui'm sembla a còps d'estar un chic negligida, quan escoti la diccion de daubuns calandrons : que s'i enten çò de péger dab çò de géncer)…
Sonque dab los parlar... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

3 de novembre 12.01h

Un article senat e plan argumentat. Mongauzí qu'a rason.

#1 Las lengas escandinavas ne son pas lengas en perilh.


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.

Perfil

Primaël Montgauzí

Primaël Montgauzí logo rss

Cantautor gascon, de Tròba occitana. Master en Letras Modèrnas a l’Universitat de Tolosa-Miralh (especialitat “cantologia”, estudi de las cançons) dambe ua recèrca sus la cançon militanta.

mai d'informacions

contactar l'autor

Categorias

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions