CAPCALERA: ajuntament de tolosa
CAPÇALERA2: mot amagat

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dissabte, 28 de mai

Ramon Ginolhac

Dijòus, 13.1.2022 03h00

Punts en debat sus la crotz occitana:
1. D'ont ven?


Comentaris Pas cap de comentari    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (10 vòtes)
carregant En cargament





D’erudits, notadament del costat de Tolosa, an prepausat divèrsas originas per la crotz occitana: figuras ancianas relativas al solelh o a l’astrologia, croses bizantinas, còptas o visigoticas, croses pintradas dins las glèisas monoliticas de Capadòcia… La teoria portada per Roger Camboulives dels Tolosans de Tolosa la disiá venguda d’Índia a travèrs Pèrsia e lo Mejan-Orient; a menat la crotz de Moretti amb los signes del zodiac, plaça del Capitòli a Tolosa, figura contestada pels istorians.
 
Las prepausicions s’apèvan sus de semblanças de formas mai o mens precisas sens ne fornir de pròvas. Per exemple, las croses bizantinas mai frequentes, sovent citadas, presentan sonque uèch bòlas; son pas viudadas ni clechadas. Demòran pron alunhadas de las croses occitanas, quinas que sián. Aquestas prepausicions son sovent la frucha de las coneissenças e dels domènis de competéncia d’aquestes erudits sens qu’agèsson una vision globala.
 


Crotz bizantina.
 
De son costat, Bertran de La Farge a menat un trabalh important. Dins son obratge sus la crotz occitana[1], a la pagina 71, se demanda se nòstra crotz vendriá d’una fusion entre una crotz còpta e la crotz del Grand Patriarcat de Constantinòple.
 
 
Avèm pas cap de pròva d’aqueste sincretisme. Me sembla gaire cresible: la crotz obtenguda es alunhada de las primièiras croses occitanas. Demai, la crotz del Grand Patriarcat es gaire coneguda.
 
Autra figura sovent citada: la crotz nestoriana de Turfan (Turquestan Chinés), prefiguracion mai pròcha d’una crotz occitana “classica”. Me sembla pauc probable que siá a l’origina de la crotz occitana: s’èra estada coneguda en çò nòstre, tan perfiècha, òm comprendriá pas perqué òm auriá començat per crear de croses mens armoniosas.
 
 
Crotz de Turfan.
 
Avèm nombrosas atestacions de creacion de croses divèrsas, a partir del sègle V, en çò nòstre, es a dire al nòrd-oèst de la Mediterranèa, de Gènoa a Tarragona e dins los reires païses [aproximativament, lo país dels trobadors]. Los artesans e artistas d’aquestes païses èran tan capables de crear coma d’autres d’endacòm mai. En l’abséncia de pròvas autras, lo pus simple es de pensar que la crotz occitana a una origina locala. Èra la suggestion de l’istorian Pierre Salies dins la revista Archistra de decembre de 1994 en reaccion a las afirmacions de Roger Camboulives. P. Salies diguèt qu’a una forma donada se pòt trobar de formas antecedentes e que la creacion umana es un perpetual recomençament. De fach, i a agudas creacions successivas per arribar a la crotz occitana “classica”.
 
Ajusti que pausar sempre la question “D’ont ven?” sembla presupausar que poiriá pas èsser la frucha d’una creacion locala; mòstra una desvalorizacion implicita dels creators d’en çò nòstre.
 
En revenga, se pòt que i aja agudas d’influéncias de croses existentas mas n’avèm pas cap de testimòni e se n’i a agudas, se pòt pas dire d’ont venián.
 
 
 

[1] Bertran de La Farge. Petit Précis La Croix Occitane. Loubatières, 2000.





 

 
 
abonar los amics de Jornalet
 
 
 



publicitat
BANNER1 - comuna tolosa



Comentaris


No hi ha cap comentari




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.

Perfil

Ramon Ginolhac

Ramon Ginolhac logo rss

Escrivan e professor de matematicas a la retirada. Autor d’un libre sus la crotz occitana, de divèrsas publicacions sus Enric de Ròchaguda, sol o collectivament, e en setembre de 2015 Escriches de femnas tarnesas

mai d'informacions

contactar l'autor

Las mai...

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions