CAPÇALERA: HISTÒRIA DE LA CUINA CATALANA I OCCITANA
CAPÇALERA2: FAI-TE SOCI

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Divendres, 6 de decembre

Marçal Girbau

Dijòus, 19.4.2012 03h00

L'estandardizacion de l'occitan (II): o occitan estandard, o resèrva folclorica


Comentaris 33 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (26 vòtes)
carregant En cargament


Ai un amic que tostemps me ditz que totes aqueles que vòlon pas que i aja un occitan estandard son exactament los meteisses que vòlon pas qu'un jorn Occitània siá un país liure. Que pensan qu'Occitània es pas una nacion, me ditz lo pecaire! Que creson qu'en França, òc, i deu aver una "descentralizacion culturala", mas jamai una descentralizacion politica vertadièra, amb d'estats federals qu'ajan de competéncias legislativas e executivas prigondas. Me ditz, mon amic , que son totes aqueles que pensan qu'Occitània es sonque lo cassolet, la cabreta, las borrèias, e las hartèras-de-hitge-gras-e-hromatges-qu'èm-gascons-macarel! 
 
E ben, ieu disi tostemps a mon amic que soi segur qu'es pas aital. Que vòli pensar que non. Que vòli creire que de gents aital coma ditz lo meu amic n'i a plan, mas que tanben n'i a encara mai que son contra l'estandardizacion simplament perqué pensan que l'estandardizacion serà la fin de la diversitat dialectala de l'occitan, e, doncas, la fin d'una riquesa antropologica. Per malfisança, o per ignorància, o per aquela paur que s'explica amb aquela cançoneta que tant me fatiga: "mèfi, que i a la risca de far la meteissa causa amb l'occitan que los franceses faguèron amb lo francés!".  
 
Çaquelà, anem far totes un exercici de sinceritat. Quals sèm vertadièrament los que volèm avançar cap a una Occitània plenament normalizada? Es a dire, encara que uèi pòsca semblar un sòmi, sovent cal se remembrar dels objectius mai prigonds e utopics, perqué es lo sol biais de s'i aprochar. Lo camin cap a Itaca es çò mai important, mas per lo far cal saber quals sèm los que i volèm anar. E, doncas, i torni: vòli saber quals sèm los que voldriam, per exemple, qu'un jorn los Conselhs Regionals, los Departaments, las comunas, e las autras institucions publicas d'Occitània aguèssen l'obligacion d'aver tanben en occitan tota l'informacion? Quals sèm los que volèm qu'a Occitània las entrepresas ajan l'obligacion de s'adreçar en occitan, almens per escrit, a lors clients se los clients o demandan aital? Quals sèm los que volèm que l'occitan siá obligatòri dins l'ensenhament public a Occitània tota, aital coma es obligatòri lo francés e una lenga estrangièra? Quals sèm los que volèm poder redigir en occitan las letras oficialas, los dossièrs de subvencion, los estudis academics, los rapòrts de qué que siá, e que sián tan tenguts en compte coma se foguèssen escrits en francés? Fin finala: quals sèm los que volèm que l'occitan siá mai parlat per de ciutadans normals que se'n chautan de las lengas, de la lingüistica e de s'a lor vilatge dison "fait" o "fach", e que simplament veson qu'es la lenga de comunicacion de lor país, que non pas sonque per de militants? Per qual es que trabalham? Sonque pels militants o per la societat occitana en general?
 
E ben, amics, ieu vos disi que vòli un occitan estandard perqué es lo primièr pas –e indispensable– per avançar cap a aquesta Occitània normalizada. Sens aquò, i aurà pas res de tot çò qu'avèm dit. Al contrari: l'abséncia d'un occitan estandard pausa de problèmas de desvolopament quitament auèi. E vau pausar un exemple plan concret e actual per o demostrar. Sabètz per qué avèm pas lo dreit encara d'aver lo sit web de l'Euroregion Pirenèus-Mediterranèa revirat a l'occitan? Per manca de volontat politica? Non. Per manca de budgèt? Tanpauc. Fa qualques setmanas aviái al telefòn una persona amb una carga importanta a l'Euroregion e me disiá que la revirada a l'anglés èra ja faita, mas que la revirada a l'occitan non, perqué l'entrepresa de traduccion li disiá que i aviá "diferentas formas d'occitan" e que caliá saber "quin occitan volián". La persona, praubòta, en aquel moment èra pas conscienta de la caissa de Pandora qu'èra a mand d'obrir. Perqué, anem, companhs e amics, anem èssers clars d'un còp: quin deu èsser l'occitan del sit web de l'Eurorregion Pirenèus–Mediterranèa e de tota la siá documentacion? Lo gascon del país Tolosan? Lo foishenc? Lo lengadocian de Montpelhièr? O benlèu lo roergat de Vilafranca? L'aranés..? Tant que sèm a saunejar e a dire de pegueriás, benlèu, coma disiá l'autre jorn l'amic Terric Lausa, çò melhor seriá de prendre per estandard euroregional una mescladissa entre lo capcinés e lo donasanenc! 
 
En fin, al delà de las galejadas, i a una question importanta: ara avèm besonh de revirar tot lo sit web de l'Euroregion e tanben la documentacion euroregionala. Es una realitat. N'avèm besonh ARA, non pas "quand serem independents". E, doncas, ARA ieu vos pausi la question: quin occitan per l'Euroregion?



publicitat
BANER1-2-3: DGPL TRADUCTOR



Comentaris

24 d'abril 15.56h

Un libre de legir absolutament pels que s'interèssan a una estandardisacion de l'occitan que non serà pas una uniformisacion.

Lo concèpte de pluricentrisme pòt èsser la solucion.

I perdrèm un pauc, sonque un pauc, mas i ganharem en fòrça e en estatut.

http://www.brepols.net/Pages/ShowProduct.aspx?prod_id=IS-9782503519890-1


Valora aquest comentari:   votar positiu 1   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

24 d'abril 15.48h

Quin occitan tara euroregion? Simplissime. Eth occitan de Lorda. Fin finau, qu'ei aquesta era varietat deth occitan causida pera Senta Mair de Diu tà adreçar eth sié messatge ath monde. E Lorda que hè partida d'aquesta euroregion. Dongas, endauant, en gascon dera montanha !


Valora aquest comentari:   votar positiu 5   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 14.18h

Que i a drin de mauagidèr ena faiçon de qui lo Marçal Girbau a botat en perspectiva eth sué punt de vista que nse gahe a contrapeus dab era tèsi "deth sué amic" dab qué preng quitament disténcia en seguir, mès que pausa en quastion pragmatica en presentar eth besonh de cap a un occitan comun uei lo dia. Jo, entà question atau coma aquesta deth siti dera Euroregion, que pensi de faiçon tot autant pragmatica que s'i pòt emplegar era lenca deth de qui aurà era carga dera redaccion. S'... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 13.21h

#29
Escrivi en catalan dau nòrd oèst. Perqué aquela question se que non ?


Valora aquest comentari:   votar positiu 6   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 12.26h

#27

@ Matieu

En quin parlar escrivètz? Provençal un pauc normativo-occitanisat?

Vos asseguri que la consciéncia d'èsser lengadocian existís pas dins l'Oèst del Lengadòc administratiu e gaireben pas dins l'èst de Lengadòc.
D'unis que i a se sentisson d'Aude, plan paucs.
Per contra en mei de se sentir francés, plan de monde se dison occitans.
Aital es.


Valora aquest comentari:   votar positiu 0   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 12.24h

#25 Que crei qu'Audijòs e volè amuishar causas que's hèn (pas enqüèra/jamei pro) en Bearn.
Estosse dab un estandard que perpausarem las nostas escòlas, rai tau Domergue Sumien (#20) dont respècti la competéncia scientifica mes dont non soi pas d'acòrd dab las orientacions politicas o estrategicas, en Bearn, e ben non s'i ensenharé pas qu'en francés.
Oton ne vòu pas adméter que Catalonha qu'a ua situacion beròi desparièra de la nosta. Hèm lo comparèr dab çò qui's pòt ! Çò ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 09.45h

#25
E òc, ai pas causit mon nom mai d'efiech es perfiechament estandardizat, franc de l'accent grèu.
Tornarai sus quauquei ponchs.
Vos agrada de caricaturar nòstrei pausicions en nos acusant d'èstre « localistas ». Lo problèma de vòstra pausicion es qu'arribètz pas de veire que lo concèpte d'Occitània unenca e indivisibla es minoritari en cò dei gents que vivon dins aquel espaci, en cò dei locutors e quitament en cò dei gents que defendon la lenga. E aquò es pas solament la re... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 9   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 09.04h

#24 Qu'as rason, Pèir, la toa responsa qu'ei hèra avisada e solide ne cau pas càder dens l'anticatalanisme. Que hasoi drin de polemica e qu'ac assumi per'mor qu'aqueths devís que'm hartan. Qu'estimi hèra los catalans, la lor lenga, la lor cultura, la lor capacitat de resistència e d'arrajar capvath lo monde. Que sèi los ligams istorics e culturaus qu'avem, mes totun ne voi pas que'm vienen cagar devant l'ostau. E que m'avisi que i a quauques veleitats d'acerà a m'explicar lo monde, lo m... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 7   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

20 d'abril 00.47h

#17 : E òc, mon car Matieu Castel — o Castèu, o Casteh, o Chastèu o Chastèl — que, totun, "Castèl", aquò fa fòrça occitan estandard, non ? — ma grand-la-bòrnha, la te mespresi que se pòt pas dire. Per contre, mai m'agrada de me referir als que ganhan que non pas als que tostemps perdràn. E avèm tanben un polit gascon, un cèrt Audijòs de Bearn, que planteja aicí un tablèu de caça plan coma cal ! Quina poténica, aquel Bearn reial ! Volètz comparar, totun, las performança... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 12   votar negatiu 7
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

19 d'abril 22.40h

Eth debat b'ei pelut e be ns'i pelam, hilh de cloca ! Qu'èra segur qu'en Gasconha eth article aqueste e heré virar quauquas berretas e tòrçer-se quauques budèths, sustot quauquas leguim arreplicas qu'an hèt certanament "mosca" en çò deths mes estremats d'Occitania ! Mès no cau pas per autant càger en anticatlanisme primari ! Marçal Girbau qu'a era sua opinion, segurament hargada pera sua formacion e eras sua originas; que prepausa un arremedi de qui nosautis sabem de qui poiré aver ... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 4   votar negatiu 1
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2
-
3
-
4 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER1-2-3: DGPL AN LAFONT

Perfil

Marçal Girbau

Marçal Girbau logo rss

Filològ e promotor cultural, especializat sus las relacions occitano-catalanas.

mai d'informacions

contactar l'autor

Mai d'articles

Archius




D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions