CAPÇALERA: VAU SERENA

Jornalet, gaseta occitana d'informacions

Dimars, 31 de març

Domergue Sumien · Questions de lenga occitana

Diluns, 9.12.2019 03h00

Esclarziments sus l’òbra extraordinària de Robèrt Lafont (1923-2009) (I)


Comentaris 21 comentaris    
Dolent Fluix Bo Molt bo Fabulós (35 vòtes)
carregant En cargament


En 2019 commemoram lei dètz ans de la mòrt de Robèrt Lafont, lo nòstre grand intellectuau occitanista.

 

Vos suggerissi de precisions importantas sus la pensada de Lafont que, uei lo jorn, son tròp sovent ocultadas o oblidadas.

 

Son fòrça importantas se volèm relevar l’occitanisme de sa torpor actuala e se volèm rebastir un espèr politic, lingüistic e culturau dins lo pòble occitan.

 

 

En literatura

 

En literatura, Lafont es l’escrivan mai productiu de tota l’istòria de la lenga occitana e, a fortiori, es la persona qu’a escrich mai en provençau, mai que Mistral. Mistral a una fama totalament meritada e vòli pas minimizar son importància, es un grand poèta e a fach un diccionari subrebèu.

 

Mai Lafont, au minim, es tanben una granda figura tutelara d’Occitània en generau e de Provença en particular. Non solament Lafont a escrich mai que Mistral, mai tanben a modernizat la creacion literària, e mai a despassat la literatura per anar vèrs la lingüistica, l’analisi literària, l’istòria e la politica. Avèm de carrieras Frederic Mistral dins fòrça comunas d’Occitània. Caudrà obtenir de carrieras Robèrt Lafont.

 

 

En lingüistica: la sociolingüistica, l’occitan estandard e la praxematica

 

En recèrca lingüistica, tocant la coneissença, Lafont es l’introductor dau corrent de la sociolingüistica en Occitània e dins l’estat francés, a partir de 1970. La sociolingüistica, coma corrent conscient, ja existissiá dempuei lo començament deis ans 1960, mai es Lafont que lo revelèt dins nòstre país.

 

Uei, i a de personas que pretendon que la sociolingüistica seriá arribada dins l’estat francés amb lo cercaire francocòrs Jean-Baptiste Marcellesi, en realitat Marcellesi apareguèt en sociolingüistica quatre ans après Lafont e sens jamai aténher la rigor de Lafont. Lafont èra connectat a la sociolingüistica internacionala e aviá una vision revolucionària per promòure l’occitan e lei lengas minorizadas. Marcellesi, au contrari, a installat una escòla francofrancesa de sociolingüistica qu’ausa pas contestar la dominacion de la lenga francesa.

 

En lingüistica aplicada, Lafont a trabalhat per codificar lo provençau en grafia classica e per preparar un occitan estandard, pluricentric (amb de dialèctes integrats), en collaboracion estrecha amb Pèire Bèc e Loís Alibèrt. Curiosament, i a d’individús que se pensan “lafontians” mai que practican l’antinormisme e la fobia de l’estandard, en contradiccion amb Lafont.

 

En recèrca lingüistica, encara, Lafont a creat un domeni novèu d’investigacion, la praxematica, que pauc de cercaires cultivan uei. Lafont reüssiguèt a crear un centre de recèrca sus la praxematica a l’Universitat de Montpelhièr.

 

 

Lo desequilibri nefast entre leis estudis literaris e la lingüistica

 

Dins leis estudis occitans en generau, l’analisi literària sus l’occitan s’es fòrça mai desvolopada que la lingüistica occitana. Siáu content que leis estudis literaris foncionen. Mai tendon a estofar la lingüistica. D’universitats que tenon de grops de recèrca sus l’occitan afichan un desequilibri inacceptable entre literatura e lingüistica. Lo trabalh immens de Lafont, non solament en praxematica, mai tanben en sociolingüistica classica, es en perilh d’abandon dins leis universitats.

De nocions essencialas de la sociolingüistica coma lo conflicte dei lengas, la subordinacion e lo mite dau bilingüisme son ignoradas per certanei collègas. Son de nocions destorbairas que, efectivament, remeton en causa la dominacion de la lenga francesa sus la lenga occitana.

 

Avís: disi pas que leis universitaris occitanistas son marrits, au contrari, cresi que son excellents dins sei domenis respectius. Mai n’i a fòrça que passan au costat d’una part essenciala de l’òbra de Lafont. Leis universitaris occitanistas que trabalhan encara sus lo conflicte dei lengas, dins la linha de Lafont, se còmptan amb lei dets de la man.
 

(de seguir)



publicitat
BANER1: AOF



Comentaris

17 de decembre 16.49h

#20
A l'IBG que i a monde que parla biarnés e autes que s'expriman en francés. E ne parli pas de la proporcion d'articles en francés dens la loa letra d'informacion.
E en dehòra de l'IBG, la màger part deu monde qu'enteni marronar contre "l'occitan qui remplace le béarnais" ne parlan pas la lenga.


Valora aquest comentari:   votar positiu 2   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

16 de decembre 14.19h

#18 Escusa 'mic mes aquò b'ei faus. Que s'i parla(va) un beròi biarnés a L'IBG, net deus torns estròs de la lenga occitanista. Que pòts escotar o léger cronica de " gasconistas" se no'm creds pas.


Valora aquest comentari:   votar positiu 3   votar negatiu 2
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

15 de decembre 10.42h

#16 Se compreno ben, avètz rason e Lafont a tort, d'aitant mai qu'es pus aici per respondre. Tot lo monde a lo drech de pissar sus sa tomba, e ieu ai pas lo drech de pausar de questions. Vai ben, vai ben. diso pus ren.


Valora aquest comentari:   votar positiu 12   votar negatiu 14
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

14 de decembre 19.13h

#14 La vòsta remarca qu'ei valedera tanben tà l'autor deu pòst #11.
A noste, en Biarn, la màger part deus antioccitanistas los mei enrabiats ne son pas fotuts d'alinhar ua frasa en biarnés.


Valora aquest comentari:   votar positiu 13   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

14 de decembre 08.40h

Personalament, ieu atrape que Lafònt èra pus linde au començament de son percors d'escrivan, dinc sas prumièiras òbras. Per ieu, sarrava mièlhs la parladura occitana populara, sans mancar d'eime literari, atencion. M'agrada son escritura dals prumièrs temps.
Après, au mai avancem vèrs las annadas nonanta/dos mila, au mai son escritura ven complicada e sas frasas, longarassas. Una mena de "trobar clus"...
Emparcialament, vai sans dire que Lafònt marquèt son temps e qu'es digne d'ès... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 15   votar negatiu 0
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

12 de decembre 19.38h

#15 Cal èsser cantaire o critic musical per aver una opinion sus tal o tal cantaire ? Cal èsser cosinier o critic gastronomic per aver una opinion sus tala o tala mangiscla ? Cal èsser politician o jornalista per aver una opinion sus tal o tal ome politic ? Cal èsser escriveire o critic literari per aver una opinion sus tal o tal escriveire ?



Valora aquest comentari:   votar positiu 53   votar negatiu 22
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

12 de decembre 18.21h

Lo contengut d'aqueste comentari es ocult perque es estat considerat inadeqüat pels legeires de Jornalet
Mostra'l


Valora aquest comentari:   votar positiu 22   votar negatiu 45
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

12 de decembre 18.02h

#12 Mercés per la responsa dens la lenga de l'oprimidor, quina credibilitat! A l'imatge deus occitanistas qui dan leçons de contunh shens estar fotut d'apréner a parlar.
Sinon, Arette qu'ei estat elejut per'mor n'i a qu'an votat per eth, ce'm pensi.

Mercés d'ensajar de comunicar en occitan sus jornalet.


Valora aquest comentari:   votar positiu 25   votar negatiu 20
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

12 de decembre 17.35h

Coma cercaire e obraire en linguistica foguèt un precursor de tria. Coma romancièr correguèt a bèl esprèssi aprep totas las mòdas de son temps, e lo pròpi de çò qu'es a la mòda estant de se desmodar es verai que la produccion pletorica de Lafont i escapa malaürosament pas. Coma òme politic temptèt de se presentar a la presidència de la republica. Aquò quincanelèt mas ne'n ditz long sul vam que bolegava alara l'occitanism d'aquèu temps. Puèi l'universitari qu'en 1981 se congos... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 31   votar negatiu 9
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

12 de decembre 15.10h

#10 Au lieu de jouer aux trolls vitctimistes, vous n'avez qu'à proposer un article à Jornalet dans lequel vous expliquerez en détail pourquoi, à votre avis, Alexis serait un auteur génial.

À cette occasion, vous essaierez d'expliquer comment ça se fait qu'il ait été un élu régional du FN et proche de l'OAS aux pires moments de la guerre d'Algérie. Vachement intéressant en effet...

De toute façon, Alexis rejette lui-même l'occitanisme et n'a aucune envie d'être reconnu par les... Legir la seguida


Valora aquest comentari:   votar positiu 37   votar negatiu 6
Respondre comentari replica Comentari inadequat   Formulari d'abús de comentari

5 -10 -20 -tots
1
-
2
-
3 >




Comenta

Lo comentari es estat mandat corrèctament e es en espera de moderacion

  Previsualiza

La direccion del Jornalet a lo drech de publicar pas aqueles comentaris que respècten pas las nòrmas basicas d'educacion, civisme e dialòg.
publicitat
BANER3: Ràdio Occitània

Perfil

Categorias

Las mai...

Mai d'articles

Archius




Etiquetas

D'autres articles


Jornalet, gaseta occitana d'informacions